24. jun

24. jun

24/06/2018 Off By admin

 

79. Umro rimski car Tit Flavije Vespazijan, osnivač dinastije Flavija. Za njegove vladavine izgrađen amfitetar Koloseum u Rimu, najveća građevina te vrste u Rimskom carstvu.

–1497. Engleski moreplovac Džon Kebot otkrio Kanadu i proglasio Severnu Ameriku posedom Velike Britanije.


1509. Henri VIII, drugi monarh iz dinastije Tjudor, krunisan za kralja Engleske. Tokom vladavine raskinuo s Vatikanom i 1534. osnovao Anglikansku crkvu.

1519. Umrla Lukrecija Bordžija, vojvotkinja od Ferare, kćerka pape Aleksandra VI, mecena umetnika i naučnika u vreme italijanske renesanse.

1529. Sklapanjem mira u Kapelu završen rat protestanata i katolika u Švajcarskoj.

1793. U Francuskoj usvojen prvi republikanski ustav kojim je izvršna vlast podređena Skupštini.

–1798. Turci u Beogradskoj tvrđavi pogubili grčkog pisca i patriotu Fereosa Konstantinosa Rigasa, poznatog kao Riga od Fere, i još sedam njegovih sledbenika. Rigas bio osnivač i vođa tajnog društva koje se borilo za oslobođenje Grčke od turske vlasti.


1812. Trupe Napoleona Bonaparte prešle reku Njemen i ušle na teritoriju Rusije.

1821. Simon Bolivar sa 8.000 južnoameričkih rodoljuba pobedio 4.000 španskih rojalista u bici kod Karaboboa i oslobodio Venecuelu od španske vlasti.

1822. Formirana prva beogradska opština. Opština birala varoškog kneza, a knez Miloš Obrenović imenovao policajce i kmetove.

–1859. Napoleon III potukao Austrijance u bici kod Solferina u Lombardiji. Švajcarac Žan Anri Dinan, koji je tada organizovao pomoć za hiljade ranjenika, 1864. osnovao Crveni krst.


 

–1886. Umro ruski pisac Aleksandar Nikolajevič Ostrovski. Njegovo delo predstavlja celu epohu u razvoju ruskog pozorišta i čini osnovu klasičnog ruskog dramskog repertoara.


1894. Italijanski anarhista Santo Kaserio u Lionu ubio predsednika Francuske Mari Fransoa Sadi Karnoa.

 

 

–1894. – Umrla je srpska slikarka Vilhelmina Mina Karadžić-Vukomanović, ćerka Vuka Karadžića, jedna od prvih srpskih likovnih umetnica. Osim toga što se bavila slikanjem, prevodila je na nemački jezik srpske narodne pripovetke i napisala “Putovanje po Srbiji” i “Uspomene na Branka Radičevića”. Bila je udata za profesora književnosti na Liceju u Beogradu – Aleksu Vukomanovića.


1901. U Parizu otvorena prva izložba španskog slikara Pabla Pikasa, koja je oduševila likovne kritičare.

1908. Umro američki državnik Stiven Grover Klivlend, dvaput predsednik SAD. Njegovim izborom 1885. Demokratska stranka prvi put posle građanskog rata došla na vlast.

–1911. Rođen argentinski automobilski as Huan Fanđo, petostruki svetski šampion u “Formuli 1”.


 

 

–1912. Na Olimpijske igre u Štokholmu otputovala prva srpska olimpijska ekipa, atletičari Dušan Milošević i Dragutin Tomašević, čime je ozvaničeno članstvo Srbije u Međunarodnom olimpijskom komitetu, čiji je član postao Svetomir Đukić.


1916. Počela bitka na reci Somi, u Prvom svetskom ratu. Posle pet meseci, koliko su trajale borbe, snage Antante osvojile oko 200 kvadratnih kilometara teritorije uz gubitke preko milion ljudi na obe strane.

–1930. Rođen francuski filmski režiser Klod Šabrol, predstavnik “novog talasa” francuskog filma.


1947. Jedan američki pilot izjavio da je na nebu video neobičan predmet koji je opisao kao “tanjir koji leti kroz vodu”. Posle tog događaja počelo korišćenje termina “leteći tanjir”.

1948. U pokušaju da spreče obnavljanje nemačke države na prostoru koji su držali zapadni saveznici, sovjetske trupe počele blokadu Zapadnog Berlina zaustavljanjem drumskog i železničkog saobraćaja prema tom gradu. Tokom 300 dana, koliko je blokada trajala, grad snabdevan preko “vazdušnog mosta”.

1960. Jugoslavija, Grčka i Turska raspustile Balkanski savez, zasnovan na Ugovoru o savezu, političkoj saradnji i uzajamnoj pomoći, zaključen na Bledu 8. avgusta 1954.

1973. Najstariji svetski državnik Emon de Valera dao, u 90. godini, ostavku na funkciju predsednika Irske, na kojoj je bio od 1959.

1975. U blizini njujorškog aerodroma “Kenedi” srušio se avion “boing 727” američke kompanije “Istern erlajns”. Poginulo 113 od 124 osobe.

–1986. Umro srpski pisac Miroslav Antić, autor “Plavog čuperka”, jedne od najpopularnijih zbirki dečijih pesama u novijoj srpskoj književnosti.


1989. Smenjen generalni sekretar Komunističke partije Kine Džao Cijang, jer se protivio upotrebi sile protiv studenata na trgu Tjenanmen 4. juna. Na njegovo mesto izabran Đijang Cemin.

2001. Jugoslovenska vaterpolo-reprezentacija postala šampion Evrope.

2001. U operacijama ruskih snaga bezbednosti u Čečeniji ubijen vođa čečenskih pobunjenika Arbi Barajev.

2002. Predsednik Jugoslavije Vojislav Koštunica smenio generala Nebojšu Pavkovića, načelnika Generalštaba Vojske Jugoslavije.♦