13. oktobar

 

–54. Umro rimski car i istoričar Klaudije I. Prema predanju, uzrok njegove smrti bile otrovne pečurke koje mu je dala njegova žena Agripina da bi obezbedila presto za svog sina iz prethodnog braka Nerona. Tokom Klaudijeve vladavine od 41. područje južne Engleske organizovano kao rimska provincija. Napisao istoriju Rima i autobiografiju.


1792. Predsednik SAD Džordž Vašigton položio kamen-temeljac Bele kuće, predsedničke rezidencije u Vašingtonu.

1815. Streljan francuski maršal Žoakim Mira, najčuveniji među Napoleonovim komandantima armije, kralj Napulja od 1808. do 1815. Zarobljen pri pokušaju da ponovo osvoji Napulj, potom pogubljen.

1860. Prva fotografija iz vazduha napravljena iz balona iznad Bostona u SAD.

1884. Londonska četvrt Grinič ustanovljena kao univerzalan, nulti meridijan, od kog se računaju geografske dužine i vremenske zone na Zemlji.

–1905. Umro engleski glumac Henri Irving, jedan od najvećih tragičara XIX veka, prvi glumac kom je 1895. dodeljena plemićka titula.


1923. Turski parlament proglasio Ankaru, bivšu Angoru, prestonicom Turske.

–1921. – Rođen je Iv Montan, francuski šansonjer i glumac italijanskog porekla, bivši frizer, doker i metalski radnik. Sem na filmu, sa dosta uspeha nastupao je i kao dramski glumac u pozorištu. Glavni filmovi: “Vrata noći”, “Nadnica za strah”, “Heroji su umorni”, “Veštice iz Salema”.


 

 

 

–1925. Rođena Margaret Hilda Roberts, poznata kao Margaret Tačer. 1979. postala prva žena-premijer u istoriji Velike Britanije i bila na tom položaju najduže od svih dotadašnjih premijera u XX veku. Zbog nesuglasica u svojoj Konzervativnoj partiji u novembru 1990. podnela ostavku.


1943. Italija posle kapitulacije objavila rat Nemačkoj, svom bivšem savezniku u Drugom svetskom ratu.

 

 

 

–1967. – Umro je srpski inženjer Dobrivoje Božić, konstruktor najbolje svetske automatske vazdušne kočnice na železnicama. “Kočnica Božić” u Jugoslaviji je usvojena 1922, a kad je ubrzo Međunarodna železnička unija proglasila taj uređaj boljim od svih dotadašnjih, usvojena je i u drugim zemljama. Božićeva kočnica neprevaziđena je po jednostavnosti konstrukcije, lakoći rukovanja i snazi delovanja.


1972. Sovjetski putnički avion “Iljušin 62” srušio se u blizini moskovskog aerodroma. U dotada najvećoj avionskoj nesreći poginulo svih 176 putnika i članova posade.

1976. Bolivijski teretni avion “boing 707”, kom je po poletanju otpao jedan motor, pao na glavnu ulicu Santa Krusa. Poginula tri člana posade i više od 100 osoba na tlu.

1977. Četiri Palestinca otela iznad Mediterana avion nemačke kompanije “Lufthansa” koji je leteo iz Majorke i preusmerili ga u Mogadiš u Somaliji. Nemački komandosi uspešno savladali otmičare i oslobodili putnike 17. oktobra.

1988. Laboratorijsko ispitivanje pokazalo da je “Torinski pokrov”, u kom je, prema verovanju mnogih hrišćana, sahranjen Isus Hristos, lažan i da potiče iz Srednjeg veka.

1990. U crkvi Svetog Vasilija Blaženog na Crvenom trgu u Moskvi održana prva liturgija posle 73 godine.

–1993. Sud u Hamburgu proglasio krivim Nemca Gintera Parhea zbog ranjavanja nožem jugoslovenske teniserke Monike Seleš. Osuđen uslovno na dve godine zatvora.


1997. Britanski premijer Toni Bler sreo se s liderom Šin Fejna Gerijem Adamsom, što je bio prvi susret britanskog premijera i lidera Severne Irske posle više od 70 godina.

1997. Britanski supersonični automobil prvi uspeo da na tlu probije zvučni zid, postigavši brzinu od 1.222,7 kilometara na čas.

1998. Posle sedmodnevnih intenzivnih pregovora i pod pretnjom vojne intervencije NATO predsednik Jugoslavije Slobodan Milošević prihvatio dolazak Verifikacione misije OEBS koja će pratiti sprovođenje rezolucije Ujedinjenih nacija o Kosovu od 23. septembra i vazdušnu posmatračku misiju nad Kosovom.

2000. U terorističkom napadu na američki vojni brod u jemenskoj luci Aden poginulo 17 mornara. SAD za napad optužile saudijskog državljanina u egzilu Osamu bin Ladena♦