8. APRIL

1973. – Umro je jedan od najvećih umetnika 20. veka, španski slikar i vajar i jedan od najznačajnijih predstavnika kubizma Pablo Pikaso (Picasso). Zajedno sa Žoržom Brakom (Georges Braque) napravio je prekretnicu u evropskom slikarstvu, ostvarujući novu koncepciju oblika i prostora. Od mnogobrojnih dela iz njegove zaostavštine, napoznatija su “Gospođice iz Avinjona” i “Gernika”.>>>


1513. – Španski istraživač Huan Ponse de Leon (Juna Ponce) tragajući za mitskim “izvorom mladosti”, otkrio je Floridu i proglasio je posedom Španije. Godine 1845. Florida je postala jedna od saveznih država SAD.
1810. – Rođen je nemački kompozitor Robert Šuman (Schumann) jedan od glavnih predstavnika muzičkog romantizma. Imao je brojne sledbenike u Nemačkoj i drugim evropskim zemljama, posebno je uticao na Bramsov (Brahms) stvaralački opus.
1861. – U Sremskim Karlovcima održan je Blagoveštenski sabor, poslednji političi skup Srba u Ugarskoj, na kojem je zatražena posebna teritorija za Srbe (Vojvodina sa Sremom, donjom Bačkom i Banatom) sa vojvodom na čelu i sopstvenom administracijom. Saborom je predsedavao patrijarh Josif Rajačić. Austrijski car Franc Jozef I (Franc Josef) nije nikada potvrdio zaključke ovog skupa, a Ugarski sabor nije ih ni uzeo u razmatranje.
1893. – U Kanadi je rođena glumica Meri Pikford (Mary Pickford) zvezda nemog filma. Sa Čarlijem Čaplinom (Charlie Chaplin), Daglasom Ferbanksom (Douglas Fairbanks) i Dejvidom Grifitom (David Griffith) 1919. je osnovala filmsku kompaniju “Junajted Artist Korporejšn”.
1904. – U Londonu je potpisan anglo-francuski sporazum poznat pod nazivom “Entente Cordiale”, kojim su Velika Britanija i Francuska rešile sporna pitanja u vezi sa interesnim zonama u zapadnoj Africi, Egiptu i Maroku.
1905. – U Đakovu je umro biskup i političar Josip Juraj Štrosmajer (Strossmayer). Osnivač je i pokrovitelj Jugoslovenske akademije znanosti i umjetnosti (1868) i utemeljitelj Zagrebačkog sveučilišta (1874).
1913. – U Pekingu je počeo da zaseda prvi kineski parlament.
1919. – Rođen je rodezijski političar Jan Smit (Ian Smith), jedan od osnivača Rodezijskog fronta (1962). Kao premijer (od 1964) sprovodio je rasnu diskriminaciju nad većinskim domorodačkim stanovništvom, a 1965. proglasio je nezavisnost Rodezije od Velike Britanije.
1939. – Italijanske trupe, koje su se prethodnog dana iskrcale na obale Albanije, zauzele su Tiranu. Albanski kralj Zogu izbegao je u Grčku.
1944. – Jedinice sovjetske Crvene armije u Drugom svetskom ratu izbile su na granicu Čehoslovačke i Rumunije.
1946. – U Ženevi je održano poslednje zasedanje Lige naroda, čime je formalno ukinuta ova međunarodna organizacija i zamenjena novom – Ujedinjenim nacijama.
1950. – U Londonu je umro Vaslav Nižinski, legendarni ruski baletski igrač. Izuzetan plesač i koreograf, koji je išao ispred svog vremena, bio je predmet divljenja raznih umetnika – slikara, vajara, fotografa, pisaca i pesnika. Rođen je u Kijevu 1889. godine, a balet je učio u Carskoj školi u Sankt Peterburgu.
1953. – Britanske vlasti optužile su Džomo Kenijatu (Kenyatta) da je umešan u aktivnosti tajne organizacije Mau Mau i osudile ga na sedam godina zatvora. Nakon ostvarenja državne samostalnosti 1963. Kenijata je bio premijer i ministrar inostranih poslova, a potom predsednik Kenije od 1964. godine.
1971. – U Londonu je održan Prvi svetski kongres Roma na kojem je verifikovan naziv pripadnika tog naroda – Romi. Odlukom UN 8. april proglašen je za Svetski dan Roma.
1973. – Umro je jedan od najvećih umetnika 20. veka, španski slikar i vajar i jedan od najznačajnijih predstavnika kubizma Pablo Pikaso (Picasso). Zajedno sa Žoržom Brakom (Georges Braque) napravio je prekretnicu u evropskom slikarstvu, ostvarujući novu koncepciju oblika i prostora. Od mnogobrojnih dela iz njegove zaostavštine, napoznatija su “Gospođice iz Avinjona” i “Gernika”.
1981. – U Njujorku je umro američki general Omar Nelson Bredli (Bradley), komandant američkih snaga pri iskrcavanju u Normandiji 1944, predsednik komiteta NATO 1949.
1984. – Umro je ruski fizičar Piotr Kapica, jedan od najznačajnijih fizičara 20. veka. Dobitnik je Nobelove nagrade za fiziku 1978. godine.
1990. – Nepalski kralj Birendra je ukinuo zabranu rada političkih partija, koja je bila na snazi 30 godina.
1992. – Nakon genetskog testa otiska prstiju, nemački i izraelski izvori saopštili su da je izvesno da je ratni zločinac iz drugog svetskog rata Jozef Mengele (Josef) umro u Brazilu 1979. godine.
1992. – Palestinski lider Jaser Arafat (Yasser) pronađen je živ u Libijskoj pustinji 12 sati nakon avionske nesreće u kojoj su poginula trojica njegovih saputnika.
1993. – Makedonija je primljena u UN.
1996. – SR Jugoslavija i Makedonija potpisale su sporazum o normalizaciji odnosa.
2002. – Tužilaštvo u Prokuplju podiglo je optužnice protiv Saše Cvjetana i Dejana Demirovića za ratni zločin počinjen nad albanskim civilima u Podujevu, na Kosovu 1999. godine. To je bilo drugo suđenje za ratne zločine pred sudovima u SR Jugoslaviji.
2003. – U izraelskom raketnom napadu na vozilo u Gazi ubijen je lokalni vođa Hamasa Said Aldin al Arabid, koji je bio meta napada. U tom napadu poginulo je najmanje još pet osoba, a preko 47 Palestinaca je povređeno.
2003. – Od projektila koji je američki tenk, tokom rata u Iraku, ispalio na hotel “Palestina” u Bagdadu, u kome su bili smešteni strani novinari, poginuo je kamerman Rojtersa Taras Procuk (Protsyuk) i novinar španske televizije (TVE 5) Joze Kouzo (Jose Couso).
2004. – Sud u Osijeku (Hrvatska) osudio je Nikolu Ivankovića na 12 godina zatvora zbog ratnog zločina nad srpskim civilima u Paulin Dvoru 1991. godine.<


NA DANAŠNJI DAN

7. APRIL

jovan_ducic_300713

1943. – U mestu Geri u SAD umro je srpski pesnik, esejist i putopisac Jovan Dučić. Njegovo delo predstavlja vrhunac srpske lirike u dve prve dekade 20. veka. Bio je u diplomatskoj službi Kraljevine Srbije i Kraljevine Jugoslavije. Od 1941. godine živeo je u SAD, a njegovi posmrtni ostaci preneti su u rodno mesto Trebinje u oktobru 2000. (“Pesme”, “Pesme u prozi”, “Plave legende”, “Pesme ljubavi i smrti”, “Carski soneti”, zbirka putopisa “Gradovi i himere”, knjiga proze “Blago cara Radovana”).>>>

6. APRIL

bomabrdovanje

1941. – Nacistička Nemačka je u Drugom svetskom ratu bez objave rata napala Jugoslaviju. Beograd je u 6.30h napalo 234 bombardera i 120 lovaca. Većina žitelja Beograda zatečena je na spavanju, jer je bila nedelja. U bombardovanju koje je nastavljeno i u naredna dva dana poginulo je oko 2.500 ljudi. Uništeno je više stotina zgrada, među kojima je bilo i zdanje Narodne biblioteke Srbije – ustanove osnovane 1832. – sa oko 300.000 knjiga, uključujući srednjovekovne spise neprocenjive kulturne vrednosti. >>>

5. APRIL

isidora-sekulic454

1958. – U Beogradu je umrla srpska književnica Isidora Sekulić, čije je delo imalo značajan uticaj na razvoj moderne srpske književne kritike i esejistike.>>>

 

 

 

4. APRIL

đuradanicic

1825. – U Novom Sadu je rođen srpski naučnik i filolog Đura Daničić. Podržavao je Vuka Karadžića u borbi za reformu srpskog jezika i pravopisa (“Rat za srpski jezik i pravopis”, 1847). Bio je sekretar Jugoslovenske akademije znanosti i umjetnosti u Zagrebu gde je 1880. pokrenuo izradu “Rečnika hrvatskog ili srpskog jezika”. S latinskog je preveo Stari zavet.