4. oktobar

 

1209. Nemački kralj Oto IV krunisan za rimsko-nemačkog cara. Tokom 3 naredne godine napao Toskanu, Siciliju i južnu Italiju, zbog čega ga je papa Inokentije III ekskomunicirao.

1582. Četvrti oktobar označen je kao poslednji dan Julijanskog kalendara u Papskoj državi, Španiji i Portugalu. Gregorijanski kalendar stupio na snagu narednog dana s datumom 15. oktobar, a ubrzo ga prihvatile gotovo sve katoličke države. Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca prihvatila taj kalendar za područje Srbije, Crne Gore i Makedonije 19, odnosno 31. januara 1919.

1582. – Umrla Tereza iz Avile, španska književnica i svetiteljka, zaštitnica Španije, prva žena-verski učitelj u istoriji Katoličke crkve, osnivač Reda karmelićanki, najčitanija mističarka u svetskoj književnosti

1669. Umro holandski slikar Harmens fan Rajn Rembrant, jedan od najvećih majstora u istoriji slikarstva.

1830. Belgija postala nezavisna država, izdvojivši se iz Ujedinjenog Kraljevstva Holandije koje je osnovano na Bečkom kongresu 1815.

1853. Turska, uz podršku Velike Britanije i Francuske, objavila rat Rusiji, pošto je Rusija odbila da se povuče iz podunavskih kneževina Vlaške i Moldavije koje je okupirala da bi, kako je obrazložila, zaštitila pravoslavne podanike na teritoriji Otomanskog carstva.

1865. Pruski kancelar Oto fon Bizmark i francuski car Napoleon III postigli u Bijaricu sporazum da Pruska preuzme vrhovno vođstvo u Nemačkoj. Pet godina kasnije izbio francusko-pruski rat u kom je Napoleon III zarobljen, a u Francuskoj 4. oktobra 1870. ponovo uspostavljena republika.

1865. – Rođen Milorad Pavlović Krpa, novinar, književnik i prevodilac, profesor Druge muške gimnazije u Beogradu

1878. Prvi ambasador Kine u SAD Čen Lan Pin predao akreditive predsedniku SAD Raterfordu Hejsu.

1883. – Voz “Orijent ekspres” krenuo na prvo putovanje od Pariza do Konstantinopolja, poslednje je bilo 12. decembra 2009. godine

1892. – Rođena Anica Savić Rebac, književnica, istoričar književnosti, prevodilac, profesor Filozofskog fakulteta u Beogradu

1892. Rođen austrijski državnik Engelbert Dolfus, kancelar od 1932. do 1934, koji se protivio pripajanju Austrije nacističkoj Nemačkoj. Zbog upornog odupiranja Hitlerovoj nameri, austrijski nacisti ga ubili u Beču u julu 1934.

1895. – Rođen Baster Kiton, američki filmski glumac – komičar i režiser

1918. Boris III postao car Bugarske pošto je njegov otac Ferdinand I abdicirao.

1924. – Rođen Čarlton Heston (Čarls Karter), američki filmski i TV glumac, dobitnik “Oskar”-a

1926. – Rođen Aleksandar Ciga Vitorović, novinar, glavni i odgovorni urednik Informativnog programa Televizije Beograd, pomoćnik generalnog direktora Radio-televizije Beograd za programska pitanja

1928. – Rođen dr Milorad Ekmečić, istoričar i književnik, profesor Filozofskog fakulteta u Sarajevu i Beogradu, akademik

1930. – Rođen prof. dr Dinko Davidov, istoričar umetnosti, naučni savetnik Balkanološkog instituta Srpske akademije nauka i umetnosti, kustos Galerije Matice srpske i direktor Galerije SANU, akademik

1931. – Rođen Boris Radak, baletski igrač, koreograf i pedagog, solista Baleta Srpskog narodnog pozorišta u Novom Sadu i Narodnog pozorišta u Beogradu, osnivač džez baleta

1933. – Rođena Latinka Perović, istoričar, političar i publicista, sekretar CK SK Srbije, naučni savetnik Instituta za noviju istoriju Srbije, glavni urednik časopisa “Tokovi istorije”

1944. Raspušten koncentracioni logor na Banjici u Beogradu, koji su nemačke okupacione vlasti osnovale u junu 1941. Prema nepotpunim podacima, kroz taj logor prošlo oko 100.000 zatvorenika, od kojih je oko 80.000 ubijeno.

1945. – Osnovan Fudbalski klub “Partizan”

1948. – Rođen Jovan Kolundžija, violinista, osnivač Centra lepih umetnosti “Gvarnerius” u Beogradu

1957. SSSR lansirao u orbitu oko Zemlje prvi veštački satelit “Sputnjik 1”, posle čega je počelo sovjetsko-američko nadmetanje u osvajanju svemira.

1965 – Papa Pavle VI postao prvi papa koji je posetio SAD i koji se obratio narodima sveta sa govornice UN u Njujorku, pozivajući ih na uspostavljanje trajnog i pravednog mira u svetu.

1965. – Rođen Dragan Jovanović, pozorišni, filmski i TV glumac i muzičar

1966. Britanska afrička kolonija Basutolend stekla nezavisnost pod nazivom Lesoto.

1970. Od prekomerne doze droge umrla pevačica Dženis Džoplin, najpoznatija bela pevačica bluza.

1974. Amerikanac Dejvid Kunst postao prvi čovek koji je obišao svet pešice. Na putovanje dugo 23.250 kilometara krenuo 20. juna 1970.

1977. UN proklamovale Opštu deklaraciju o zaštiti životinja, a 4. oktobar proglašen za Svetski dan zaštite životinja.

1992. Vlada Mozambika i pobunjenici potpisali mirovni sporazum, čime je okončan 16-godišnji gradjanski rat u toj afričkoj zemlji.

1993. Predsednik Rusije Boris Jeljcin upotrebio tenkove da bi zauzeo zgradu Parlamenta u koju su se zabarikadirali poslanici pošto je 21. septembra raspušten Parlament. Potpredsednik Rusije Aleksandar Ruckoj i lideri Parlamenta predali se vojnicima lojalnim Jeljcinu posle desetočasovnog tenkovskog napada i pogibije najmanje 300 ljudi.

1999. Komandant ustaškog logora u Jasenovcu u Drugom svetskom ratu Dinko Šakić osudjen u Zagrebu na 20 godina zatvora. U tom, najvećem koncentracionom logoru u Jugoslaviji, ubijeno je nekoliko stotina hiljada ljudi, uglavnom Srba, Jevreja, Roma i hrvatskih antifašista.

2000. Ustavni sud Jugoslavije poništio predsedničke izbore održane 24. septembra na kojim je kandidat DOS Vojislav Koštunica pobedio kandidata levice i dotadašnjeg predsednika Slobodana Miloševića. Na poziv DOS da se 5. oktobra okupe na protestu ispred Savezne skupštine, građani iz cele Srbije krenuli su prema Beogradu probijajući policijske blokade na putevima.

2001. Ruski avion “Tupoljev-154” koji je iz Izraela leteo za Moskvu pao u Crno more pogodjen raketom koju je greškom ispalila ukrajinska vojska na vojnoj vežbi. Poginulo 78 putnika i članova posade.

2006. – Umro Branko Pešić, arhitekta, profesor Građevinskog fakulteta u Beogradu, protomajstor hrama Svetog Save na Vračaru

BERB

Next Post

BEDŽET PACOLI: Ričard Grenel - Trampov lični interes za priznanje Kosova

pet okt 4 , 2019
  Kosovski ministar spoljnih poslova u tehničkoj Vladi, Bedžet Pacoli pozdravio je imenovanje Ričarda Grenela za specijalnog izaslanika za dijalog […]

STARIJI TEKSTOVI

DANAS