8. decembar

1542. Rođena Meri Stjuart, škotska kraljica od 1560. Zbog prokatoličke politike bila primorana da abdicira 1567. i da se skloni u Englesku, gde je dospela u zatvor i posle 18 godina zatočeništva pogubljena pod optužbom da je pripremala zaveru protiv engleske kraljice Elizabete I.

1626. Rođena švedska kraljica Kristina Augusta. Kraljica u šestoj godini, krunisana 12 godina kasnije, jedna od najobrazovanijih žena Evrope, bila mecena nauke i književnosti, na dvoru okupljala učene ljude, među kojima i francuskog filozofa Dekarta. Prisiljena da abdicira 1654, prešla u katoličanstvo i živela po evropskim gradovima. Sahranjena u crkvi Svetog Petra u Rimu.

–1638. Umro dubrovački barokni pesnik Ivan Gundulić, najznačajniji pesnik južnoslovenskog područja u XVII veku. Pisao mitološke drame i romantične tragikomedije.


 

–1824. Rođen srpski pisac Jakov Ignjatović, tvorac i najznačajniji predstavnik realističkog romana u srpskoj književnosti.


 

–1832. Rođen norveški pisac Bjernstjerne Martinius Bjernson, dobitnik Nobelove nagrade za književnost 1903, vodeća ličnost norveškog i nordijskog kulturnog života u XIX veku.


1854. Papa Pije IX proglasio dogmu o bezgrešnom začeću Bogorodice.

1863. Britanski bokser Tom King postao prvi svetski šampion u teškoj kategoriji, pobedom nad Amerikancem Džonom Hinanom.

–1865. Rođen finski kompozitor Jan Sibelijus, čije delo je inspirisano finskim folklorom, posebno epom “Kalevala”.


1925. Objavljena knjiga Adolfa Hitlera “Majn Kampf”, u kojoj je izložena koncepcija “Novog poretka” i rasne supremacije Nemaca.

1941. SAD i Velika Britanija objavile rat Japanu, dan posle japanskog napada na američku bazu u Perl Harburu na Havajima. Nemačka i Italija, u skladu sa obavezama iz Trojnog palta, objavile rat SAD.

1949. Generalna skupština Ujedinjneih nacija zatražila od svetskih sila da priznaju nezavisnost Kine posle bekstva Čang Kaj-šeka na Tajvan.

1954. Srpski i hrvatski pisci i lingvisti postigli Novosadski dogovor o srpskohrvatskom književnom jeziku, koji je potpisalo 25 uglednih stručnjaka za jezik. Zaključeno da je narodni jezik Srba, Hrvata i Crnogoraca jedan jezik s dva izgovora, da su ćirilica i latinica ravnopravne i da jezik ima zajednički pravopis.

1966. Sporazum o zabrani nuklearnog oružja u kosmosu potpisalo 28 zemalja, uključujući SSSR i SAD.

1966. Prilikom havarije grčkog feribota “Heraklion”, koji je potonuo tokom nevremena kod ostrva Melos, poginula 234 putnika i člana posade.

1974. Grci na referendumu velikom većinom glasali za republiku, a protiv restauracije monarhije.

1978. Umrla izraelska državnica Golda Meir, prva žena-premijer Izraela.

–1980. U Njujorku ubijen bivši član grupe “Bitls” Džon Lenon. Ubio ga mentalno poremećen obožavalac Mark Dejvid Čepmen, kasnije osuđen na doživotni zatvor.


1991. Lideri Rusije, Belorusije i Ukrajine Boris Jeljcin, Leonid Kravčuk i Stanislav Šuškevič potpisali u Minsku Belovežski sporazum o formiranju Zajednice Nezavisnih Država, čime je prestao da postoji Sovjetski savez.

1995. U Londonu počela dvodnevna Konferencija na kojoj je, umesto ženevske Mirovne konferencije za bivšu Jugoslaviju, osnovan Savet za sprovođenje mira. U radu Konferencije učestvovali ministri inostranih poslova 40 zemalja i predstavnici brojnih međunarodnih organizacija. Švedski diplomata Karl Bilt imenovan za predstavnika međunarodne zajednice u Bosni.

2000. U Otavi održan prvi svetski samit posvećen kulturi i umetnosti na kom je osnovana Međunarodna federacija agencija za podršku umetnosti.

–2000. Umro srpski slikar-nadrealista Milić Stanković, poznat kao Milić od Mačve.


2001. Umrla Frensis Elizabet Snajder Holberton, jedna od pionira kompjuterskog programiranja. Ranih 40-ih programirala revolucionaran digitalni kompjuter za američku vojsku, a kasnije učestvovala u kreiranju kompjuterskog jezika COBOL i FORTRAN.

2002. Ponovljeni predsednički izbori u Srbiji nisu uspeli zbog nedovoljnog odziva birača, 45,17 odsto. Najviše glasova osvojio lider Demokratske stranke Srbije i predsednik Jugoslavije Vojislav Koštunica, 57,66 odsto.♦