25. oktobar

 

732. Franački vladar Šarl teško porazio Saracene u bici kod Poatjea i time definitivno zaustavio njihov dalji prodor u zapadnu Evropu, što mu je donelo nadimak Čekić.

–1400. Umro engleski pisac Džefri Čoser, začetnik moderne engleske književnosti. Njegove “Kenterberijske priče” smatraju se najznačajnijim delom engleske srednjovekovne književnosti.


1415. Englezi u Stogodišnjem ratu, pod komandom kralja Henrija V, naneli težak poraz Francuzima u bici kod Azenkura na severu Francuske.

1495. U Portugaliji na presto stupio kralj Manuel I Veliki ili Srećni. Finansirao istraživačke poduhvate moreplovaca Vaska da Game, Pedra Alvareša Kabrala i drugih, čija su otkrića potom postala portugalske kolonije, a Portugalija svetska pomorska i kolonijalna sila.

1616. Holandski moreplovac Dirk Hartog na putu prema Javi otkrio zapadne obale Australije.

–1647. Umro italijanski matematičar i fizičar Evangelista Toričeli, savremenik i nastavljač Galilejevog dela, pronalazač živinog barometra.


 

 

 

–1806. Rođen nemački filozof Kaspar Šmit, poznat kao Maks Štirner, ideolog anarhizma, čije je delo “Jedini i njegova svojina” izazvalo burnu reakciju građanske inteligencije, pa je jedno vreme bilo zabranjeno.


 

–1815. Srpski knez Miloš Obrenović postigao sporazum s vezirom Beogradskog pašaluka Marašli Ali-pašom o mešovitoj srpsko-turskoj upravi, čime je završen oružan deo Drugog srpskog ustanka.


 

 

 

 

 

–1825. Rođen austrijski kompozitor, violinista i dirigent Johan Štraus Mlađi, proslavljeni “kralj valcera” i jedan od glavnih predstavnika klasične bečke operete.


 

 

 

 

 

–1838. Rođen francuski kompozitor Žorž Bize, autor opere “Karmen”, jednog od remek-dela francuske i svetske operske scene, čije je prvo izvođenje 1875. godine naišlo na loš prijem publike i kritike.


 

 

 

–1842. – Rođen je srpski sveštenik i istoričar Dimitrije Ruvarac, član Srpske kraljevske akademije, pripadnik kritičkog pravca u srpskoj istoriografiji. Bio je bibliotekar Patrijaršijske biblioteke u Sremskim Karlovcima. Proučavao je političku, crkveno-političku i književnu istoriju. Dela: “Postanak i razvitak srpske crkveno-narodne avtonomije”, “Srpska mitropolija karlovačka oko polovine XVIII veka”, “Istorija Arh. Mitr. Patrijarške Biblioteke”.


 

 

–1881. Rođen španski slikar i vajar Pablo Pikaso, jedan od najvećih i najuticajnijih umetnika 20. veka, koji je sa Žoržom Brakom napravio prekretnicu u evropskom slikarstvu, stvarajući novu koncepciju oblika i prostora.


1918. Kod mesta Vitorio Veneto počela jedna od poslednjih bitaka u Prvom svetskom ratu, koja je završena 3. novembra pobedom Italijana nad već dezorganizovanom austrougarskom vojskom.

1936. Vlade Nemačke i Italije potpisale tajni protokol o uzajamnoj pomoći, kojim je formirana osovina Rim-Berlin.

1938. Libija postala sastavni deo Italije.

1949. Sprovodeći blokadu Jugoslavije nakon Rezolucije Informbiroa, SSSR otkazao gostoprimstvo jugoslovenskom ambasadoru u Moskvi, što su potom učinile i ostale zemlje komunističkog bloka. Blokada Jugoslavije trajala do 1955.

1956. Egipat, Jordan i Sirija osnovali jedinstvenu vojnu komandu radi koordinacije odbrane od Izraelskog napada.

1971. Generalna skupština UN odlučila da primi Kinu u svetsku organizaciju i da isključi Tajvan.

1983. Trupe SAD okupirale karipsku ostrvsku državu Grenadu, pošto su levičarske snage izvele državni udar.

1995. Na osnovu sporazuma Izraela i PLO o palestinskoj samoupravi, izraelske trupe počele povlačenje iz grada Dženin, na okupiranoj Zapadnoj obali.

2001. Na Donatorskoj konferenciji Pakta za stabilnost Jugoistočne Evrope u Bukureštu Jugoslavija dobila pomoć od 430 miliona evra.

Next Post

Lepa kulturna vest: Magacin postao član TEH mreže

sri okt 25 , 2017
  Magacin u Kraljevića Marka u Beogradu, kulturni centar koji već deset godina vode organizacije sa nezavisne scene, postao je […]

STARIJI TEKSTOVI

DANAS