8. DECEMBAR

lenon<<<1980. – U Njujorku je ubijen bivši član “Bitlsa” Džon Lenon (John Lennon) . Ubio ga je mentalno poremećeni obožavalac Mark Dejvid Čepmen (Mark David Chapman), koji je kasnije osuđen na doživotni zatvor


1542. – Rođena je Meri Stjuart, škotska kraljica od 1560. Zbog prokatoličke politike bila je primorana da abdicira 1567. i da se skloni u Englesku gde je dospela u zatvor i posle 18 godina zatočeništva pogubljena (1587) pod optužbom da je pripremala zaveru protiv engleske kraljice Elizabete I.
1626. – Rođena je švedska kraljica Kristina Augusta. Kraljica u šestoj godini (1632), krunisana 12 godina kasnije, jedna od najobrazovanijih žena Evrope, bila je mecena nauke i književnosti i na dvoru je okupljala učene ljude, među kojima i francuskog filozofa Dekarta. Prisiljena da abdicira 1654. prešla je u katoličanstvo i živela po evropskim gradovima. Sahranjena je u crkvi Svetog Petra u Rimu.
1638. – Umro je dubrovački barokni pesnik Ivan Gundulić, najznačajniji pesnik južnoslovenskog područja u XVII veku. Pisao je mitološke drame i romantične tragikomedije, a najvrednija njegova dela su lirski ep “Suze sina razmetnoga”, junački ep “Osman” i pastirska igra “Dubravka” koja završava čuvenom himnom slobodi.
1824. – Rođen je srpski pisac Jakov Ignjatović, tvorac i najznačajniji predstavnik realističkog romana u srpskoj književnosti (“Trpen-spasen”, “Milan Narandžić”, “Čudan svet”, “Vasa Rešpekt”, “Večiti mladoženja”, “Stari i novi majstori”, “Patnica”).
1832. – Rođen je norveški pisac Bjernstjerne Martinius Bjernson, dobitnik Nobelove nagrade za književnost 1903, vodeća ličnost norveškog i nordijskog kulturnog života u 19. veku. Književnu slavu stekao je pripovetkama “Sineve Sulbaken”, “Arne”, “Srećan dečak”, “Otac”, kojima je otvorio novu epohu norveške proze.
1854. – Papa Pije IX proglasio je dogmu o bezgrešnom začeću Bogorodice.
1863. – Britanski bokser Tom King je postao prvi svetski šampion u teškoj kategoriji, pobedom nad Amerikancem Džonom Hinanom (John Heenan).
1865. – Rođen je finski kompozitor Jan Sibelijus, čije delo je inspirisano finskim folklorom, posebno epom “Kalevala” (simfonijska pesma “Finlandija”, uvertira “Karelija”, “Tužni valcer”, violinski koncert).
1925. – Objavljena je knjiga Adolfa Hitlera “Majn Kampf”, u kojoj je izložena koncepcija “Novog poretka” i rasne supremacije Nemaca.
1941. – SAD i Velika Britanija su objavile rat Japanu, dan posle japanskog napada na američku bazu u Perl Harburu na Havajima. Nemačka i Italija, u skladu sa obavezama iz Trojnog palta, objavile su rat SAD.
1943. – Rođen je Džim Morison (Jim Morrison), američki muzičar, pevač grupe Dors (Doors).
1949. – Generalna skupština UN zatražila je od svetskih sila da priznaju nezavisnost Kine posle bekstva Čang Kaj-šeka na Tajvan.
1954. – Srpski i hrvatski pisci i lingvisti postigli su Novosadski dogovor o srpsko-hrvatskom književnom jeziku, koji je potpisalo 25 uglednih stručnjaka za jezik. Zaključeno je da je narodni jezik Srba, Hrvata i Crnogoraca jedan jezik s dva izgovora, da su oba pisma – ćirilica i latinica – ravnopravna i da jezik ima zajednički pravopis.
1966. – Prilikom havarije grčkog feribota “Heraklion”, koji je potonuo tokom nevremena kod ostrva Melos, poginula su 234 putnika i člana posade.
1966. – Sporazum o zabrani nuklearnog oružja u kosmosu potpisalo je 28 zemalja, uključujući SSSR i SAD.
1974. – Grci su na referendumu velikom većinom glasali za republiku, a protiv restauracije monarhije.
1978. – Umrla je izraelska državnica Golda Meir, prva žena premijer Izraela (1969-74).
1980. – U Njujorku je ubijen bivši član “Bitlsa” Džon Lenon (John Lennon) . Ubio ga je mentalno poremećeni obožavalac Mark Dejvid Čepmen (Mark David Chapman), koji je kasnije osuđen na doživotni zatvor.
1991. – Lideri Rusije, Belorusije i Ukrajine Boris Jeljcin, Leonid Kravčuk i Stanislav Šuškevič potpisali su u Minsku Belovežski sporazum o formiranju Zajednice Nezavisnih Država. Time je prestao da postoji Sovjetski Savez.
1995. – U Londonu je počela dvodnevna Konferencija na kojoj je, umesto ženevske Mirovne konferencije za bivšu Jugoslaviju, osnovan Savet za sprovođenje mira. U radu Konferencije učestvovali su ministri inostranih poslova 40 zemalja i predstavnici brojnih međunarodnih organizacija. Švedski diplomata Karl Bilt imenovan je za Visokog predstavnika međunarodne zajednice u Bosni.
2000. – U Otavi je održan prvi svetski samit posvećen kulturi i umetnosti na kojem je osnovana Međunarodna federacija agencija za podršku umetnosti.
2000. – Umro je srpski slikar nadrealista Milić Stanković, poznat kao Milić od Mačve.
2001. – Umrla je Frensis Elizabet Snajder Holberton (84), jedna od pionira kompjuterskog programiranja. Ranih 40-tih programirala je revolucionarni ENIAC digitalni kompjuter za američku vojsku, a kasnije je učestvovala u kreiranju kompjuterskog jezika COBOL i FORTRAN.
2002. – Ponovljeni predsednički izbori u Srbiji nisu uspeli zbog nedovoljnog odziva birača 45,17 odsto. Najviše glasova osvojio je lider Demokratske stranke Srbije (DSS) i predsednik SRJ Vojislav Koštunica 1.699.089, odnosno 57,66 odsto.
2003. – Umro je kubanski pijanista Ruben Gonzales koji se proslavio nastupajući sa grupom Buena Vista Social Club.
2003. – Umro je Hans Hoter , austrijski operski pevač nemačkog porekla, koji se proslavio u operama Riharda Vagnera, posebno ulogama u “Ring Cycle” i “Parsifal”. U glavnoj ulozi pojavio se u “Letećem Holanđaninu” i “Die Meistersinger”.<


NA DANAŠNI DAN

 

7. DECEMBAR

uroš

<<< 1857. – Rođen je srpski slikar Uroš Predić, član Srpske akademije nauka i umetnosti, predstavnik akademskog realizma, majstor portreta, ikona i istorijskih kompozicija. Portretisao je gotovo sve istaknute ličnosti Srbije krajem 19. i prve polovine 20. veka i izradio više od hiljadu ikona. -43. – p.n.e. – Umro je Marko Tulije Ciceron, rimski političar, pisac i čuveni govornik. 1431. – Engleski kralj Henri VI (Henry) je u Parizu krunisan kao kralj Francuske. 1815. – Streljan je Mišel Nej, najčuveniji

6. DECEMBAR

zmaj01

<<<1833. – Rođen srpski pisac Jovan Jovanović – Zmaj, član Srpske kraljevske akademije, liričar bogate invencije, prema oceni književne kritike “pesnički izraz duhovnog i duševnog života srpskog naroda” u drugoj polovini 19. veka. Kao pesnik se razvijao pod uticajem srpske narodne poezije i lirike Branka Radičevića. Ispevao je zbirke ljubavnih pesama “Đulići” i “Đulići uveoci” – potresne, elegične ispovesti posle smrti supruge i četvoro dece. Napisao je veliki broj rodoljubivih i izuzetno vrednih političko-satiričnih pesama, a kao dečiji pesnik je

5. DECEMBAR

volfgang-amadeus-mocart_500x300-450x270

<<<1756. – Umro je austrijski kompozitor Volfgang Amadeus Mocart (Wolfgang Amadeus Mozart), centralna ličnost bečke klasike i jedan od najplodinijih muzičara. Napisao je oko 600 dela, među kojima su opere, simfonije, koncerti za klavir, violinu i druge instrumente, kantate, mise (“Figarova ženidba”, “Čarobna frula”, “Praška simfonija”, “Simfonija u g-molu”, “Rekvijem”, “Mala noćna muzika”).

 

 

4. DECEMBAR

urosh17

  <<<1371. – Umro je car Uroš Nemanjić, sin cara Dušana i jedini naslednik velikog srpskog carstva. Stupivši na presto u 19. godini, posle Dušanove smrti 1355, nije uspeo da sačuva veliko carstvo koje se posle njegove smrti raspalo na niz samostalnih oblasti pod vlašću moćnih feudalaca. Njegovom smrću izumrla je loza Nemanjića.