In a central street of Belgrade, where the ruins of the New Palace (devastated by the enemy bombs) have already been amassed along the foot-paths, a farm cart is passing with some milk cans. Belgrade, April 1941.. ©MP/Portfolio/Leemage, Image: 143224445, License: Rights-managed, Restrictions: Prior permission is required for advertising, promotional use, consumer goods and derivative products., Model Release: no, Credit line: Profimedia, AFP

6. april

 

1941. – Nacistička Njemačka u Drugom svjetskom ratu bez objave rata napala Jugoslaviju. Beograd, koji je tri dana ranije proglašen otvorenim gradom, u 6.30 časova napala su 234 bombardera i 120 lovaca. Većina žitelja jugoslovenske prijestonice je zatečena na spavanju, jer je bila nedjelja. U bombardovanju nastavljenom i naredna dva dana je poginulo oko 2.500 ljudi. Uništeno je više stotina zgrada, među kojima i zdanje Narodne biblioteke Srbije – ustanove osnovane 1832. – sa oko 300.000 knjiga, uključujući srednjovjekovne spise neprocjenjive kulturne vrijednosti


 

 

885. – Umro slovenski prosvjetitelj Metodije, Grk iz Soluna, stariji brat Kirilov, s kojim je sastavio prvu slovensku azbuku – glagoljicu. Na molbu moravskog kneza Rastislava car Romeje /Vizantija/ Mihailo Treći poslao je dvojicu učenih Grka u Moravsku da šire hrišćanstvo. Oni su prethodno na jezik makedonskih Slovena, koji su naučili u detinjstvu, preveli crkvene knjige. Nemačko sveštenstvo u Moravskoj ih je stalno ometalo i optuživalo papi, zbog čega su morali da odu u Rim, gdje je Kirilo umro, a papa je Metodija postavio za arhiepiskopa moravskog i panonskog. Poslije Metodijeve smrti njegovi učenici su prognani iz Moravske i dio njih je došao u južnoslovenske zemlje.

1483. – Rođen italijanski slikar Rafaelo Santi, poznat kao Rafael, najpotpuniji predstavnik renesanse u slikarstvu. Njegova djela, crtana i komponovana s nenadmašnim darom, odlikuju se klasičnom vedrinom i uzvišenošću misli i osjećanja. Slikao je madone, portrete, religiozne i mitološke kompozicije, freskama je u Vatikanu oslikao tri velike sale, a kao arhitekta jedno vrijeme je rukovodio gradnjom crkve Svetog Petra u Rimu. Umro je na svoj rođendan 1520. Djela: slike “Tri gracije”, “Madona djela Granduča”, “Madona u polju”, “Madona s češljugarom”, “Sikstinska madona”, “Lijepa povrtarka”, “Portret mladog čovjeka”, “Portret pape Julija Drugog”, “Baltazar Kastiljon”, “Kardinal Alidozi”, freske “Atinska škola”, “Parnas”, “Oslobođenje Sv. Petra”, “Izgnanje Heliodora”.

1490. – Umro mađarski kralj Matija Hunjadi, poznat kao Matija Prvi Korvin, koji je tokom vladavine od 1458. uspješno ratovao protiv Turaka i Habsburgovaca, zauzevši 1486. i Beč u kojem je i umro. Poslije njegove smrti Mađari su izgubili sve teritorije koje je osvojio. Obnovio je mađarsku državu poslije decenija feudalne anarhije, reformišući finansije, vojsku, pravosuđe i administraciju, pomagao je razvoj gradova, a u Požunu je 1465. osnovao univerzitet i 1472. prvu štampariju. Nazvan je Korvin zbog gavrana na njegovom štitu.

1528. – Umro njemački slikar Albreht Direr, jedan od najvećih renesansnih majstora. Po dubokom interesovanju za prirodu i čovjeka blizak je Leonardu da Vinčiju, a po snazi, koja ponekad prelazi u brutalnost, izraziti je German. Minuciozan u radu, bio je obdaren velikom maštom, a realizam i misticizam kod njega ponekad idu uporedo. Izradio je portrete velike umjetničke i dokumentarne vrijednosti i mnoštvo izvanrednih gravira u drvetu i bakru, u kojima je naročito izražen precizan crtež /”Apokalipsa”, “Velika muka”, “Bogorodičin život”/. Rado je crtao prirodu, a radio je i akverele. Putovao je po Italiji i Holandiji, ali je najviše živio u Nirnbergu, gdje je stvorio najznačajnija djela, uključujući “Četiri apostola”, “Svetu Trojicu”, “Bogorodicu u ružičnjaku”, “Portret Holcšuera”.

1667. – U zemljotresu poginulo tri četvrtine stanovnika Dubrovnika, a veći dio grada je uništen.

1789. – Džordž Vašington izabran za prvog predsjednika SAD.

1793. – U Francuskoj uspostavljen Komitet javne bezbjednosti, s diktatorskim ovlašćenjima, u kojem je dominirao Žorž Žak Danton, vođa radikalne grupe montanjara u Francuskoj revoluciji.

1838. – Umro srpski novinar i publicista Dimitrije Davidović, otac srpske štampe. Napustio je studije medicine započete u Pešti i Beču i posvetio se novinarstvu. U Beču je 1813. pokrenuo “Novine serbske” koje su izlazile devet godina. Pritisnut dugovima, prešao je u Srbiju, gdje je do 1829. bio sekretar kneza Miloša Obrenovića. Kratko je bio i ministar unutrašnjih poslova i prosvjete. Po uzoru na francuski i belgijski ustav izradio je liberalni Sretenjski ustav, usvojen u februaru 1835, koji nije odgovarao knezu Milošu, jer mu je ograničavao vlast. Iskoristivši negodovanje apsolutističke Austrije, Otomanskog carstva i Rusije takvim ustavom, knez ga je suspendovao već u martu 1835, poslije čega je Davidović kod njega pao u nemilost.

1874. – Rođen američki mađioničar porijeklom mađarski Jevrejin Erih Vajs, poznat kao Hari Hudini, najpoznatiji mađioničar 20. vijeka. Ime je promijenio u čast francuskog mađioničara Žana Ežena Robera Hudina.

1876. – Srpska vojska ušla u Smederevsku tvrđavu i smijenila turski garnizon. U ime kneza Mihaila Obrenovića ključeve tvrđave je primio major LJubomir Uzun-Mirković.

1890. – Rođen holandski vazduhoplovni inženjer Entoni Herman Žerar Foker, osnivač vazduhoplovne industrije “Foker”, koja i sada uspješno proizvodi avione, posebno putničke. U Johaništalu kod Berlina 1912. je podigao prvu fabriku aviona, tako da mu je ime vezano i za njemačku ratnu avijaciju u Prvom svjetskom ratu. Poslije rata je podigao fabriku u Amsterdamu i potom razgranao djelatnost u SAD i Španiji.

1896. – U Atini počele prve moderne Olimpijske igre, čiji je idejni tvorac i organizator bio Francuz Pjer de Kuberten, predsjednik Međunarodnog olimpijskog komiteta od 1896. do 1925. Na Igrama, završenim 14. aprila, učestvovala su 484 takmičara, isključivo muškarci, u duhu tradicije antičkih Olimpijskih igara.

1909. – Ekspedicija američkog polarnog istraživača admirala Roberta Pirija na sankama prošla 1.600 kilometara i prva u istoriji dospjela do Sjevernog pola.

1910. – Na inicijativu srpskog naučnika Jovana Cvijića, u Beogradu osnovano Srpsko geografsko društvo. Cilj društva bilo je širenje naučno-stručnog rada i popularisanje znanja iz geografije i njoj srodnih nauka.

1917. – SAD u Prvom svjetskom ratu, poslije vanrednog zasjedanja Kongresa, objavile rat Njemačkoj.

1941. – Nacistička Njemačka u Drugom svjetskom ratu bez objave rata napala Jugoslaviju. Beograd, koji je tri dana ranije proglašen otvorenim gradom, u 6.30 časova napala su 234 bombardera i 120 lovaca. Većina žitelja jugoslovenske prijestonice je zatečena na spavanju, jer je bila nedjelja. U bombardovanju nastavljenom i naredna dva dana je poginulo oko 2.500 ljudi. Uništeno je više stotina zgrada, među kojima i zdanje Narodne biblioteke Srbije – ustanove osnovane 1832. – sa oko 300.000 knjiga, uključujući srednjovjekovne spise neprocjenjive kulturne vrijednosti.

1945. – Partizani u Drugom svjetskom ratu oslobodili Sarajevo od njemačkih okupatora. Prilikom borbi za oslobođenje grada, čuvajući električnu centralu koju su ustaše htjele da unište, poginuo je Vladimir Perić-Valter, koji je tokom rata ilegalno radio u Sarajevu, Zenici i Tuzli, gdje je organizovao obavještajnu mrežu.

1971. – Umro ruski kompozitor Igor Fjodorovič Stravinski, jedan od najuniverzalnijih muzičkih stvaralaca 20. vijeka. Odlikovao se velikom raznovrsnošću muzičkog izraza i stila – u prvoj fazi je nadahnut ruskom narodnom muzikom, u drugoj ekspresionista s povremenim oslanjanjem na džez, u trećoj se okrenuo neoklasičnom stilu, a zatim je primjenjivao i principe dodekafonije. Od 1910. je živio u Francuskoj, a od 1937. u SAD. Djela: baleti “Žar-ptica”, “Petruška”, “Posvećenje proljeća”, scenska kantata “Svadba”, melodrame “Priča o vojniku”, “Persefona”, opera-oratorijum “Kralj Edip”, opera “Život razvratnika”, kantata “Simfonija psalama”, orkestarska djela – tri simfonije, koncerti za klavir, koncerti za violinu, koncerti za kamerni orkestar, “Koncert za 16 instrumenata”, “Regtajm”, autobiografski radovi “Hronika moga života”, “Muzička poetika”.

1973. – U Beogradu otvorena nova zgrada Narodne biblioteke Srbije. Stara zgrada izgorjela je do temelja u požaru 1941. prilikom njemačkog bombardovanja Beograda.

1985. – Udarom bez prolivanja krvi armija u Sudanu srušila predsjednika Džafera Mohameda Nimeirija, koji je vladao od 1969. kada je, takođe vojnim udarom, došao na vlast. U trenutku udara bio je u posjeti SAD, a šef novog režima je postao ministar odbrane i komandant armije general Abdel-Rahman Suer al-Dahab.

1990. – Nepalski vojnici i policajci otvorili vatru na demonstrante u blizini palate kralja Birendre u Katmanduu, usmrtivši najmanje 50 ljudi.

1992. – Ministarski savjet Evropske zajednice odlučio da njene članice priznaju bivšu jugoslovensku republiku BiH kao samostalnu državu. Istog dana izbili su sukobi u Sarajevu i taj preuranjeni čin još više je razbuktao građanski rat. Uslijedilo je proglašenje nezavisnosti Republike Srpske i Hrvatske Republike Herceg-Bosne. Vlada Srbije je saopštila da jedino sporazum tri konstitutivna naroda u BiH može da donese mir.

1992. – Umro američki pisac i profesor biohemije ruskog porijekla Isak Asimov, pisac naučno-fantastičke proze. Naučno-popularna djela: “Hemikalije života”, “Zvijezde i njihovi putevi”, “Unutar atoma”, “Svijet nitrogena”, “LJudski mozak”, “Nauka, brojevi i ja”. Književna djela: “Ja, robot”, “Čelične pećine”, “Golo sunce”, “Vasionske struje”, “Zadužbina”, “Druga zadužbina”, “Zadužbina i carstvo”, “Kraj vječnosti”.

1994. – Usred građanskog rata u Ruandi između plemena Hutu i Tutsi raketom je u Ruandi oboren avion u kojem su bili predsjednici Ruande i susjednog Burundija Žuvenal Habjarimana i Siprijen Ntarjamira , što je djelovalo kao signal za nemilosrdno međusobno istrebljivanje Hutua i Tutsija. U genocidnim obračunima narednih mjeseci je poginulo najmanje milion ljudi, uglavnom civila.

2000. – Na lokalitetu Trnovac, nedaleko od tuzlanske bolnice, članovi komisije za traženje poginulih i nestalih ekshumirali su 30 ugljenisanih skeleta civila i rezervista tadašnje JNA koji su prilikom napuštanja Tuzle 15. maja 1992. godine spaljeni u civilnim vozilima.

2000. – Savjet Evrope suspendovao Rusiju iz ove organizacije dok ne preduzme hitne korake ka osiguranju poštivanje ljudskih prava u Čečeniji.

2001. – SFOR i MUP Federacije BiH izveli akciju u osam ekspozitura i sjedištu Hercegovačke banke u Mostaru kako bi bila uspostavljena međunarodna uprava nad ovom institucijom, prema Odluci visokog predstavnika za BiH. U sukobima između pripadnika SFOR-a i hrvatskih demonstranata lakše povrijeđeno 18 vojnika međunarodnih mirovnih snaga u BiH.

2001. – Sekretar Haškog tribunala Hans Holtuis predao jugoslovenskom ministru pravde Momčilu Grubaču nalog za hapšenje i optužnicu protiv bivšeg jugoslovenskog predsjednika Slobodana Miloševića.

2005. – Umro princ Renije od Monaka, koji je tom kneževinom vladao od 1949. godine. Renijea je na prijestolu naslijedio njegov sin 47-godišnji princ Albert.

2006. – Šefovi vlada i država jugoistočne Evropi usvojili na samitu u Bukureštu zajedničku deklaracija o slobodnoj trgovini između zemalja jugoistočne Evrope.

2008. – Filip Vujanović izabran za crnogorskog predsjednika, prvog od sticanja nezavisnosti.

 

DANAS

Double Column Posts Subtitle

U čast Vojske: Oskrnavljeno groblje u Lipljanu

  Srpski stanovnici Lipljana jutros su na pravoslavnom groblju u ovom gradu zatekli porušene i oskrnavljene spomenike.   Na nekim spomenicima porušene su nadgrobne ploče. Kosovska policija izašla je na...

Beograd: Danas protest pod parolom “Hajde da se prebrojimo”

  Protest protiv nasilja, koji je počeo kao odgovor na napad na Borka Stefanovića u Kruševcu, bi će održan večeras u 18 sati na platou ispred Filozofskog fakulteta u Beogradu....

Vućić traži sednicu Saveta bezbednosti

Ranka Čičak Predsednik Aleksandar Vučić rekao je večeras da je Srbija uputila zahtev za hitnu sednicu Saveta bezbednosi UN i da je spreman da učestvuje u njoj: - Verujem da...

Stefanović obišao Žandarmeriju

Potpredsednik Vlade Republike Srbije i ministar unutrašnjih poslova dr Nebojša Stefanović obišao je danas pripadnike Žandarmerije u bazi u Lipovici gde se uverio u njihovu borbenu gotovost i spremnost.  ...

TURIZAM

Single Column Posts Subtitle

Dodeljene nagrade Turistički cvet

Ranka Čičak Turizam Srbije danas je vodeća privredna grana. Približava joj se samo građevinarstvo. Ove godine postilo nas je skoro...

ITALIJA: Turistička ponuda Srbije na Sajmu TTG Rimini

Turistička organizacija Srbije (TOS), u okviru promocije turizma Srbije na inostranim tržištima, predstavlja turističku ponudu na Sajmu turizma u Italiji,...

Letovanje u organizaciji Srvenog krsta Srbije: U Baošićima ove godie odmor za 1.679 dece

  U dečjem odmaralištu „Krista Đorđević“ u Baošićima kod Herceg Novog i ove godine boraviće 1.679 dece. Tamo će ovih...

IDUĆE NEDELJE “VRŠAČKI VENAC”

  Od 09 do 12 jula održaće se Međunarodni festival „Vršački Grad Festival koji je osnovan 1993. godine, postao je...

TURIZAM/ Gastronomska Srbija na Savskoj promenadi!

R.Č. Na Savskoj promenadi, između starog Savskog mosta i Beograda na vodi 23. i 24. juna od 16 čadova do...